สะสมความดีและปัญญา
![](https://www.dhammahome.com/site/webboard/jpg/0482246b/wb048200a2dd2fc4.webp)
ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น
ยังไงแน่นอนก็ต้องตาย
จึงสะสมไว้ซึ่งความดีและปัญญา
กราบเท้าบูชาคุณท่านอาจารย์ด้วยความเคารพยิ่ง
![](https://www.dhammahome.com/site/webboard/jpg/0482246b/wb04820000119ce0819.webp)
ไม่มีใครเข้าใจจิตและเจตสิกเดี๋ยวนี้เลย เพราะยึดถือว่าเป็นเราหมด เวลานี้จิตเจตสิกทำงาน ใครรู้?
เหมือนของที่ปิดไว้ แล้วสภาพธรรมก็เป็นไปเป็นปกติของธรรม เป็นธรรมดา
ธรรมเป็นธรรมดา เกิดแล้วดับแล้วเป็นธรรมดา ปัญญาจะเกิดหรือไม่เกิด ธรรมะก็เป็นอย่างนี้
ถ้าไม่มีการฟังธรรมเข้าใจมั่นคงจริงๆ สติสัมปชัญญะจะเกิดไม่ได้ ปัญญาเจริญตามลำดับขั้น ต้องเป็นเรื่องของการอบรมทีละเล็กทีละน้อย จนเข้าใจจริงๆ
เห็นคุณของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ที่ทำให้พ้นจากความเห็นผิด และความติด ข้องทั้งมวล
สนทนาธรรมที่กระบี่
![](https://www.dhammahome.com/site/webboard/jpg/0482246b/wb048200002c3409b93.webp)
ไม่มีอะไรในสิ่งที่ปรากฏ
สิ่งที่มีจริง เป็นธรรมแต่ละหนึ่ง มีลักษณะเฉพาะของแต่ละสภาพธรรมนั้น โดยไม่ปะปนกัน อย่างเช่น สิ่งที่ปรากฏทางตา (สี) มีจริงๆ เปลี่ยนให้เป็นอย่างอื่นไม่ได้
เมื่อศึกษาก็จะเข้าใจว่าเป็นเพียง ธาตุ หรือ ธรรมชนิดหนึ่ง ซึ่งเพียงปรากฏ ไม่มีคน ไม่มีสัตว์ ไม่มีสิ่งใดที่เป็นตัวตนในสิ่งที่ปรากฏเลย
Photo cr. Beautiful Amazing World
![](https://www.dhammahome.com/site/webboard/jpg/0482246b/wb048200003aae7693a.webp)
💐ไม่มีอะไรในสิ่งที่ปรากฏ ฟังธรรมเพื่อละคลายและไม่หวัง
จึงจะเห็นความเป็นอนัตตาได้
🌟ความเข้าใจสะสมอยู่ท่ามกลางกิเลส แล้วจะยากสักแค่ไหน เมื่อทรงตรัสรู้ไม่น้อมพระทัย ที่จะแสดงธรรม ยิ่งฟังยิ่งยาก ยิ่งรู้ยิ่งยาก ธรรมะละเอียดขึ้น เพราะฉะนั้นปัญญาต้องละเอียดขึ้น จนธรรมะปรากฏด้วยดีกับปัญญา รู้แล้วละโดยความเป็นอนัตตา ไม่ใช่เรา รู้ไหมว่าแค่ปรากฏแล้วดับ ถ้าไม่คลายด้วยความเข้าใจ จะไม่รู้เลยว่าเพียงเกิดแล้วดับ ต้องเป็นปัญญารู้จริงๆ
🌾ทุกครั้งที่เข้าใจธรรมะ มีหรือที่จะไม่ระลึกถึงพระคุณของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
สนทนาธรรมที่กระบี่
เช้า ๒๗ ก.ค. ๕๙
![](https://www.dhammahome.com/site/webboard/jpg/0482246b/wb048200004517f46b4.webp)
ปัญญาเจริญท่ามกลางอกุศล
แม้ว่าจะมากไปด้วยอกุศล ทั้งทางตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ เพราะสะสมมาอย่างมากและยาวนานในสังสารวัฏฏ์
แต่ก็เป็นผู้เห็นประโยชน์ของการฟัง พระธรรมที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงแสดง
อบรมเจริญปัญญา สะสมความเข้าใจถูกเห็นถูก ซึ่งขณะที่ปัญญาเกิด อกุศลเกิดไม่ได้ เห็นความจริงว่า แม้จะมีอกุศลมาก แต่พอมีเหตุปัจจัยให้ปัญญาเกิด ปัญญาก็เกิดทำกิจหน้าที่ของปัญญา และหนทางแห่งการอบรมเจริญปัญญาเท่านั้นที่จะเป็นไปเพื่อขัดเกลาละคลายกิเลสจนถึงการดับได้หมดสิ้น
Photo cr. Beautiful Amazing World
![](https://www.dhammahome.com/site/webboard/jpg/0482246b/wb0482000051571a7b6.webp)
สัตว์โลกคือธาตุ คือธรรมะแต่ละหนึ่ง มีปัจจัยเกิดขึ้น แตกต่างตามการสะสม
ปัญญาเจริญท่ามกลางอกุศล มั่นคงจริงๆ ว่า ปัญญาสามารถสะสมและอบรม
ค่อยๆ สะสมจนปัญญาสามารถดับกิเลสได้
ธรรมะคือสิ่งที่มีจริงๆ เดี๋ยวนี้
แล้วรู้แค่ไหน!!
เมื่อปัญญาค่อยๆ เจริญขึ้น จะรู้ว่าไม่แตกต่างจากที่ได้ฟังเลย
สนทนาธรรมที่กระบี่ เช้า ๒๗ ก.ค. ๕๙
![](https://www.dhammahome.com/site/webboard/jpg/0482246b/wb048200006a976d146.webp)
กุศลธรรมทั้งหลาย จะเป็นเพื่อนสนิท หรือ เป็นเพื่อนที่ดีที่สุด ก็ต้องเป็น "กุศลที่ประกอบด้วยปัญญา" คือ กุศลที่ประกอบด้วยความเข้าใจถูก หรือ ความเห็นถูกท่านจึงแสดง ธรรมที่เป็นเกาะ ธรรมที่เป็นที่พึ่งที่แท้จริงซึ่งก็คือ "กุศลที่ประกอบด้วยปัญญา" หรือ กุศลขั้นการอบรมเจริญสติปัฏฐาน คือ การระลึก รู้ ลักษณะของสภาพธรรม ตามปกติ ตามความเป็นจริง ในชีวิตประจำวัน เพื่อค่อยๆ สะสมความเข้าใจ (ปัญญา) จนกว่าจะเป็นปัจจัย (ที่มีกำลัง) ทำให้สามารถที่จะละคลายกิเลสได้ (ตามลำดับ)
![](https://www.dhammahome.com/site/webboard/jpg/0482246b/wb048200007e7d29e46.webp)
ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น
กราบเท้าบูชาคุณท่านอาจารย์ด้วยความเคารพยิ่ง
ยินดีในกุศลจิตของทุกท่านค่ะ
ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น
กราบเท้าบูชาคุณท่านอาจารย์ด้วยความเคารพยิ่ง
ยินดีในกุศลจิตครับ